سورسور امیرآباد

شکل شناسی :

حشره کامل این آفت سرخرطومی نسبتا" کوچکی است بطول 5-7 میلیمتر و پهنای آن در عریض ترین قسمت بدن در حدود 3.5 میلیمتر است رنگ ان از قهوه ای تا خاکستری مایل به سیاه تغییر می کند این حشره دارای خرطومی است بطول 2.5 میلیمتر که پوشیده از کرک های به رنگ سفید کمرنگ است. در دو طرف خرطوم شیاری است به طول تقریبا" 1.2 میلیمتر که بند اول شاخک در آن قرار می گیرد . شاخک زانویی شکل و از دوازده بند تشکیل شده است. بر شاخک نیز تعداد بسیاری کرک برنگ سفید مایل به زرد دیده می شوند . ابتدای بندهای اول ودوم نازک است و در انتها یک مرتبه قطور می شوند و این تغییر شکل تا بندهای انتهایی بخوبی محسوس است بر روی سر حشره دو چشم مرکب به رنگ سیاه با جلای فلزی وجود دارد که بیضی شکل است.  طول بال پوش ها 3.5 برابر عرض آنهاست . روی بال پوش نقاط کم عمقی وجود دارد که تشکیل شیارهایی را می دهد و رد روی انها خارهایی وجود دارد که تشکیل ردیف های منظمی را می دهد و فاصله انها از یکدیگر 2.5 میلیمتر است . بالپوش ها در انتهای بدن قوسی شکل هستند. شکم حشره از پنچ حلقه تشکیل شده است و به رنگ قهوه ای متمایل به تیره است که از موهای به رنگ زرد طلایی پوشیده شده است پنجه ها چهار بندی است که بند چهارمی کشیده تر از سه بند اول است و در انتها به دو ناخن ختم می شود . از نظر ظاهری طول حشره ماده بیشتر از نر است  وانتهای حلقه آخری بدن در ماده ها صاف است در صورتیکه در نرها شکستگی پیدا کرده است . لارو این افت بدون پا می باشد ودارای چهار سن است. شفیره در داخل پیله سفید کروی شکلی که دارای بافت مشبکی است تشکیل می شود .شفیره تقریبا" مثلثی شکل و ظاهر آن مانند حشره کامل ا ست بر روی بدن شفیره و همچنین در سر آن تعداد بسیاری خال وجود دارد که از هر کدام یک مو خارج شده است .             

خسارت :

این حشره در کلیه مراحل لاروی و بلوغ از برگ و ساقه یونجه تغذیه می کند ولی خسارت عمده آن توسط لاروهای سنین سوم و چهارم است که اگر در این موقع جعیت افت از 50 عدد در متر مربع تجاوز کند کلیه برگهای یونجه در اثر تغذیه لاروها نابود و خشک می شوند و وزرعه مورد حمله از دور سفید بنظر می رسد. در ایران حدود 60 درصد از کلیه آفات یونجه مربوط به سرخرطومی است.                                                                                                             

زیست شناسی :                                                                                  

با توجه به گسترش وسیع سر خرطومی یونجه در کشور و گوناگون بودن شرایط آب و هوایی زیست شناسی آفت مزبور در هر استان ممکن است با استان دیگر تفوت داشته باشد . مثلا" خسارت آفت در مناطق گرم خوزستان و بلوچستان از ماهای اسفند شروع می شود و تا اردیبهشت ماه ادامه می یابد بطور مسلم این آفت زمستان را بشکل تخم یا حشره کامل سپری می کند محل زمستان گذرانی حشره کامل در زیر پوست درختان ودر ناحیه طوقه وزیر علف های هرز داخل مزارع ودر شکاف زمین تا عمق سه سانتیمتری و همچنین در زیر بوته های یونجه کنار جوی آب می باشد بدیهی است محل تخم های زمستان گذران نیز در ساقه یونجه بوده ودر زمستان لاروهای جوان خارج و فعالیت خود را شروع می کنند. و در بهار زمانی که متوسط دما ی روزانه به 17 درجه رسید همزمان با شروع رشد بهاره یونجه حشره کامل از پناهگاه های زمستانی خارج می شوند وپس از اندکی تغذیعه از برگ و حتی ساقه های یونجه شروع به جفتگیری می کند.                                                

مبارزه :                                                                                          

کارشناسان طبق بررسیهای بیولوژیک روی این حشره سموم مختلف را مورد آزمایش قرار داده که عبارتند از :                                                                                                      

1-    سوپر اسید 40 درصد بمیزان 2/1 لیتر در هکتار  

2-    دیازینون 60درصد بمیزان 2/1 لیتر در هکتار

3-    مالاتیون 57 درصد بمیزان سه لیتر در هکتار

4-    امولسیون 40درصد دورسبان بمیزان یک لیتر در هکتار

از زنبورهای خانوادهIchneumonidae  و زنبور Tetrasticus insertus نیز می توان برای کنترل بیولوژیکی استفاده کرد که پارازیت لارو سر خرطومی هستند.